BODY WORLDS : YAŞAM DÖNGÜSÜ

Body Worlds - Yaşam Döngüsü

Geçen yıl 11 Haziran’da İstanbullularla buluşan enteresan bir sergiyi BODY WORLDS Orijinal Vücut Dünyası -Yaşam Döngüsü Sergisi’ni  uzatmalarda yakaladım ve gezdim.  Öncesinde çokça yazı ve yorum okudum hakkında. Etik mi değil mi , sanatsal mı yoksa bilimsel mi vs.  Bütün tartışmaları bir yana bırakırsak son 15 yıl içinde, 30 milyonun üzerinde kişinin ziyaret ettiği bir sergiyi İstanbul ’da bir daha görme şansım olur muydu acaba? Bence olmazdı.

Serginin konusu : Vücut. Ağırlıklı olarak insan vücudu sergilenmiş olsa da bir zürafa ya da bir atı da görebiliyorsunuz bu sergide. En çok ilgi çeken ve soru işareti yaratan insan vücudu tabi ki.Peki bir insan vücudunu nasıl görebiliyoruz ?  Bu sergide yer almış 200’den fazla insan bedeni ve parçası Alman bilim adamı ve anatomist Dr. Gunther von Hagens tarafından “plastinasyon” denilen bir yöntem ile çürümez hale getiriliyor. Plastinasyon, anatomik örneklerin yağ ve sudan arındırılarak polimer bir maddeyle kaplandığı bir yöntem. Derisi yüzülmüş kadavra özel bir sıvının içinde bekletilerek bakteri ve mikro-organizmalardan korunuyor. Ve ardından cesetlere istenen hareketler verdirilebiliyor. Bu işlemi anlatan bir video serginin sonunda izlenebiliyor.Yani orada gördüğümüz bütün bedenler yaşam döngüsünü tamamlamış, ölmüş kişiler, cesetler. Gördüğüm bedenler daha çok plastiğe benziyordu. Belki de bu yüzden bu kadar rahat gezdim.

Body Worlds-Yaşam Döngüsü

Bu işin en çok tartışma yaratan kısmı , bedenlerin nereden geldiği sorusuna serginin hemen girişinde cevap veriliyor zaten. Bedenler, öldükten sonra, bedeninin gelecek nesillere anatomiyi öğretmek için kullanılması gerektiğine inanan gönüllü kişilere ait. Bunun için Heidelberg Almanya’daki Plastinasyon Enstitüsü’nde bir beden bağışı programının yürütülüyormuş.

Body Worlds - Poker Üçlüsü

Bedenin doğumdan yaşlanmaya kadar süren ve ölümle noktalanan hayat döngüsünü anlatan sergi giriş kısmında doğum süreciyle başlıyor. Hepimizin az çok bilgisi var belki doğum süreciyle alakalı ama insanın embriyodan başlayan gelişimine bu kadar yakından ve canlı tanık olmak gerçekten farklı bir tecrübeydi benim için. Duymuşsunuzdur hamileliğin ilk 4 haftasında anne karnındaki bebek için mercimek tanesi benzetmesi yapılır. İşte o mercimek tanesini daha yakından görebildim. Hayatımıza bu kadar ufak bir noktadan başladığımızı görmek gerçekten garip hissettiriyor . Mercimek tanesi kadar bile değiliz , belki bir su damlası..

Body Worlds - Şaha Kalkmış Binicili At

Serginin daha sonraki bölümlerinde ise mercimek artık bir yetişkin. Bir yetişkin vücudunu tüm ayrıntılarıyla bir bütün olarak inceleyebildiğiniz gibi organ organ ,kısım kısım sergilendiği bölümler de var. Sağlıklı bir beyinle , Alzheimer hastası bir beyini ya da sağlıklı bir akciğer ile sigara içmekten kararmış bir akciğeri yanyana inceleyebiliyorsunuz. Sanat mı değil mi tartışmasına girmeden insan vücutlarının estetik bir biçimde sergilendiğini söyleyebilirim. Vücutlar sadece “ İşte bu bir insan  vücudu. İnceleyin “ mantığıyla sergilenmemiş. Bu şekilde sergilenseydi ne kadar ilgi çekerdi asıl tartışma konusu bu olmalı sanırım. Plastinatları  basket oynar bir pozisyonda ya da bir poker masası etrafında da görebiliyorsunuz. Bu sayede vücudun farklı farklı bölümlerine dikkat çekiliyor. Açıkçası her bir bedeni hayranlık ve şaşkınlık içerisinde inceledim.İnceledikçe gördüm ki insan çok karmaşık , kompleks ve mucizevi  bir yapıya sahip. Ve biz bu mucizevi yapıya iyi davranmıyoruz.  İnsanın yaşlanma evresinde bu kendini çok fazla gösteriyor. Ne kadar kaliteli yaşarsak hücrelerimiz o kadar geç yaşlanıyor. Bu kısımda ve aslında serginin genelinde kaliteli yaşama dair ufak ufak bilgiler verilmişti. Bu serginin sevdiğim diğer bir detayı oldu. Her şey bir yana sergi salonunun çıkışına konulan “bugün sigarayı bıraktım kutusu” çok akıllıca bir tercih olmuş.

Bir doktor ya da tıp öğrencisi değilim ama sergiyi iki saat boyunca hiç sıkılmadan ve yorulmadan her bir bölümünü büyük bir merakla gezdim. Şimdi adımımı atarken ya da parmaklarımı hareket ettirirken dahi sergide gördüklerimi aklıma getiriyorsam sergi benim için amacına ulaşmış demektir.

Body Worlds istanbul’dan ayrıldı . Bir kere daha ne zaman gelir bilinmez. Ama dünyanın farklı yerlerinde sergi devam ediyor. Bu yüzden bizden size tavsiye denk geldiğiniz yerde hiç düşünmeden gezin.

Tags: